Wanneer is het modellenrecht van toepassing?

Modellenrechten kunnen bijv. rusten op:

• tekeningen;
• schoenen;
• vazen;
• verpakkingen;
• meubilair;
• auto’s;
• etc.

Centraal staat het uiterlijk van uw voortbrengsel zoals dat uit de inschrijving blijkt. Daarbij kunnen kenmerken zoals kleuren, lijnen, vormen, omtrek en textuur van belang zijn. Om in aanmerking te komen voor het modellenrecht, moet uw model:

1. nieuw zijn, 
2. een eigen karakter hebben.

Uw model is nieuw als er geen identiek model/product bestaat dat al eerder voor het publiek beschikbaar is gesteld. Het eigen karakter van het model wordt beoordeeld aan de hand van de algemene indruk die het model bij de geïnformeerde gebruiker wekt. Wanneer deze verschilt van de algemene indruk die wordt gewekt door de andere modellen/producten die al publiekelijk beschikbaar zijn gesteld, heeft uw model een eigen karakter.

De ‘geïnformeerde gebruiker’ is een gebruiker die geen deskundige is, maar wel in hoge mate aandachtig is doordat hij bijvoorbeeld kennis heeft van de betrokken sector. In de praktijk blijft het echter lastig om te bepalen wanneer er sprake is van een andere algemene indruk, het vergt vaak een complexe juridische afweging. Het kan daarom zeer nuttig zijn om uw model te laten onderzoeken. Om te laten vaststellen of het product in aanmerking kan komen voor modelrechtelijke bescherming. 

Ik wil mijn modellenrecht overdragen. Hoe regel ik dit?

Vanwege bedrijfseconomische, financiële of fiscale redenen, kan het mogelijk verstandig zijn om het model over te dragen van het vermogen van het ene bedrijf naar het vermogen van het andere bedrijf. Een modellenrecht is (net als alle andere IE-rechten) een vermogensrecht, dat voor overdracht vatbaar is.

Dit kan vooral relevant zijn als u uw bedrijf wilt overdragen of u zelf een bedrijf wilt overnemen en er modelrechten aanwezig zijn. Het modellenrecht kan namelijk veel waarde vertegenwoordigen. 

Ook kan het in sommige gevallen wenselijk zijn om het modellenrecht onder te brengen bij een gelieerde entiteit. Bijvoorbeeld wanneer die entiteit verantwoordelijk is voor de productie en verkoop van het product. In principe is enkel de modelhouder namelijk gerechtigd deze handelingen te verrichten. 

Voor een rechtsgeldige overdracht heeft u een akte van overdracht nodig waar specifieke juridische vereisten voor gelden. In dit kader verdient het aanbeveling om de hulp van een juridisch expert in te schakelen. 

Gebruiksrecht verlenen zonder over te dragen. Kan dat?

Het kan aantrekkelijk zijn om een derde toestemming te geven om uw model/product te vermarkten, ontwikkelen of fabriceren. In dat geval is een licentieovereenkomst (gebruiksrechtenovereenkomst) nodig. Hiermee wordt uw modellenrecht niet overgedragen, maar wordt enkel een gebruiksrecht op het model verleend. U blijft als licentieverlener de rechthebbende (modelhouder).

Ook bij een licentieovereenkomst is het raadzaam om deze door een juridisch professional op te laten stellen. 

Inbreuk op modellenrecht

Wordt u beticht van inbreuk of vermoedt u zelf dat er inbreuk wordt gemaakt op uw modellenrecht? Dan is het allereerst zaak om uw rechtspositie te laten onderzoeken. Van daaruit kan er vervolgens advies worden gegeven en, indien nodig, een strategie worden bepaald. 

Wat te doen bij inbreuk op modellenrecht

Mogelijk volgt uit het onderzoek dat uw rechtspositie niet sterk genoeg is om het op een procedure aan te laten komen. In dat geval kan het treffen van een minnelijke schikking u mogelijk een betere uitkomst bieden. Dit kan worden bewerkstelligd door middel van een vaststellingsovereenkomst. Partijen kunnen in een vaststellingsovereenkomst afspraken vastleggen hoe zij de kwestie zullen schikken. 

Een procedure kan worden gestart indien uit het onderzoek blijkt dat u een sterke rechtspositie heeft of wanneer een procedure niet meer te vermijden is. In zo'n situatie is het van belang om handelingen te verrichten, zoals:

1. het opstellen van een sommatiebrief, 
2. het opstellen van processtukken,
3. mogelijk een verzoekschrift om beslag te leggen op inbreukmakende producten die overeenkomen met uw modellenrecht. 

Bij spoed kan er eventueel een kort geding worden gestart. Het is dan in uw belang om een ervaren juridisch specialist in te schakelen.

Kan ik een modelrecht laten vernietigen?

Het kan voorkomen dat u van mening bent dat het model van bijvoorbeeld uw concurrent niet voldoet aan de wettelijke vereisten. In zo'n geval kunt u proberen de nietigheid in te roepen van de inschrijving van de tekening of het model. Ook als u zich begeeft in een omgekeerde situatie en er (onterecht) een nietigheidsprocedure tegen u is aangespannen, is het van groot belang om zo spoedig mogelijk juridische hulp in te schakelen. 

Juridische hulp bij het modellenrecht

Wilt u advies of hulp bij modellenrecht? Als ervaren juridische experts hebben we uitgebreide kennis op het gebied van modellenrecht en helpen u graag. Vul dit formulier in en we helpen u van daaruit verder.